De tuinbouwsector in 2021: cijfers van wederom een coronajaar

8 februari 2022
Artikel

Net als in 2020 hebben we in 2021 nog te maken gehad met corona(maatregelen). Dit heeft invloed gehad op alle gewassen, maar minder dan in 2020. Grofweg werd de tuinbouw ook minder geraakt dan bijvoorbeeld de akkerbouwsector. We zetten globaal voor u op een rij hoe het de tuinbouwsector is vergaan in dit tweede coronajaar.

Portretfoto van René Boots
Neem contact op met:
René Boots Senior agrarisch bedrijfsadviseur
De tuinbouwsector in 2021

Alsof corona nog niet erg genoeg was, kreeg de sector vanaf medio 2021 ook nog te maken met stijgende grondstofprijzen, waardoor vooral kunstmeststoffen en gewasbeschermingsmiddelen duurder werden. Ook zorgde de energiecrisis ervoor dat energieprijzen sky high gingen. Dit zette de rendementen in verschillende sectoren (nog) verder onder druk, met name in de glasgroenteteelt en paddenstoelenteelt.

Qua prijsvorming was het algemene beeld begin 2021 nog niet zo slecht. Dit zette helaas niet helemaal door. Tegenvallende prijzen zorgden voor meer druk op het rendement, wat nog werd versterkt door de prijsstijgingen van grondstoffen en energie.

Groenteteelt

Glasgroenten

De meeste teelten begonnen sterk aan hun afzetseizoen 2021. De jaarlijkse, gebruikelijke ‘patronen’ waren veelal weer zichtbaar in de prijsvorming.
De komkommers en de tomaten gingen in de eerste jaarhelft beter van start dan in 2020. Voor de tomaten zette dit zich versterkt door. Voor komkommers was het seizoenpatroon enigszins vergelijkbaar met 2020, maar waren de maanden juli, augustus en september per saldo tegenvallend. Deze maanden bepalen in de afgelopen jaren in belangrijke mate of op jaarbasis al dan niet een goede middenprijs wordt behaald en dus indirect het rendement op jaarbasis. Naast de matige prijzen, zorgden vooral de hoge energieprijzen ervoor dat 2021 voor komkommers geen best jaar was.   
De paprika’s hebben na een prima start een matig tot redelijk prijsverloop gekend in de eerste jaarhelft van 2021. De tweede jaarhelft verliep in grote lijnen redelijk vergelijkbaar met voorgaande jaren. Het paprikajaar was daardoor niet slecht.
Aubergines hebben het van alle vruchtgroenten het slechtst gepresteerd. Na een slecht eerste halfjaar, volgde nauwelijks (en zeker onvoldoende) prijsherstel in de tweede jaarhelft.  
De glasaardbeien kenden – net zoals in 2020 - al een prima voorjaarsteelt en de najaarsteelt verliep eigenlijk meer dan uitstekend.

Vollegrondsgroenten

Bij de vollegrondsgroenten is het beeld (uiteraard altijd) wisselend. De preiteelt was (erg) goed tot aan de zomer. Vanaf de zomerprei zijn de prijzen in mineur. Per saldo was 2021 daarmee een slecht jaar.

Witlof kende gemiddeld genomen een heel sterk prijsseizoen. Vanaf medio augustus bleef de prijsvorming gemiddeld echter duidelijk achter bij 2020. 2021 Is daarmee een matig jaar te noemen.
Sla kende in 2021 matige en wisselende prijzen. Pas aan het eind van 2021 is sprake van een prima prijsvorming. Dit maakt 2021 zeker geen goed jaar. Daarentegen kende ijsbergsla wel een erg goed jaar.  
Asperges verliepen redelijk tot goed, zeker gelet op de afhankelijkheid van de horeca-afzet.

Ook bij de overige producten is sprake van een wisselend beeld in vergelijking met voorgaand(e) ja(a)r(en). Niet vreemd voor deze sector en zeker geen (hele duidelijke) link met de coronacrisis.

Champignons/paddenstoelen 

De afzet van champignons en paddenstoelen verliep in 2021 moeizaam. Dit zorgde voor druk op de prijsvorming. Net als bij de glasgroenten, komen daar de prijsstijging van de grondstoffen en energie nog bij en leidt dit alles tot een teleurstellend jaar 2021.

Fruitteelt

Zachtfruit

De prijsvorming binnen het zachtfruit is wisselend.
De start van het afzetseizoen begon prima voor de (beschermde/bedekte) blauwe bessen. Maar het gros van de bedrijven had te kampen met de nodigde problemen: gevolgen van de strenge wintervorst, minder goede bestuiving, vogelschade en het wisselvallige weer. Daarnaast kwam het Nederlands afzetseizoen voor de reguliere buitenteelten door de matige temperaturen laat op gang. Deze fruittelers hadden daardoor veel last van buitenlandse concurrentie. Dit maakte 2021 een zeer lastig jaar.
De glasaardbeien, zoals eerder aangegeven, en ook de stellingen en bedekte/beschermde aardbeienteelten kenden over het geheel genomen een prima jaar. Voor de vollegrondsaardbeien geldt dit duidelijk niet, met name door de moeilijke teeltomstandigheden vanwege het weer. Dit zorgde voor veel kwaliteitsproblemen en druk op een voldoende (verkoopbare) productie.
De frambozenprijs was, overall gezien, redelijk in 2021, al was het aanbod lager. Bij de bramen stonden zowel prijs als aanbod onder lichte druk. Vraag en aanbod blijven te wisselend van elkaar, omdat er geen stabiele aanvoer van smaakvolle bramen is.

Hardfruit

Voor het hardfruit was in de eerste jaarhelft sprake van afzet oogst 2020. De prijsontwikkeling is daar redelijk tot goed geweest. Zeker voor de appelen, voor wie er nog in koeling gehad. Bij de peren bleef een hogere prijs lange tijd uit, maar kwam deze er toch aan het eind van het afzetseizoen.
In het nieuwe afzetseizoen ging de prijsvorming bij de peren prima van start en lagen deze in lijn met de verwachtingen op basis van de oogstprognoses. Die van appelen ging matig van start. Eind 2021 wordt de afzet toch wel enigszins geraakt door corona. De verwachting is dat dit zich weer snel herstelt zodra de situatie zich normaliseert.

Sierteelt (onder glas)

Op enkele tijdelijke ‘dips’ na, was algemeen gezien sprake van prima afzetomstandigheden. Dit geldt voor zowel de snijbloemen als de groene en bloeiende kamerplanten (onder glas). Wellicht de aanzet voor - qua bedrijfsresultaat- weer één van de betere jaren. Ook de orchideeënmarkt lijkt door haar dal heen te zijn, wat nog niet wil zeggen dat het overal goed gaat. Hier blijft een duidelijk verschil tussen de bedrijven aanwezig.

Ondanks de mindere weersomstandigheden liet 2021 voor het perk- en voorjaarsgoed een uitstekende start zien, waarschijnlijk als gevolg van de nog geldende coronamaatregelen. In een ‘normaal’ jaar zou deze afzet niet gehaald zijn. Tegen het einde van het seizoen begon de markt (en daarmee de prijzen) zich al weer te stabiliseren naar de normale omstandigheden.
Ook de zomerbloemen laten een goed jaar zien met uitstekende prijzen en een goede afzetmarkt. Een kwalitatief goede productie is uiteraard wel belangrijk, gelet op de moeilijke weersomstandigheden.

Boomkwekerij

Voor de boomkwekerij geldt dat het voorjaar 2021 - net als geheel 2020 - uitstekende marktomstandigheden liet zien. De prijzen zijn licht verhoogd en de vraag is hoog, waardoor er nog steeds schaarste op de markt aanwezig is.

Het najaar 2021 ging normaler van start, waarbij duidelijk verschil aan het ontstaan is tussen enkele schaarse producten en producten die ruim voldoende aanwezig zijn. De vraag blijft goed, maar de grote afname in het najaar zoals voorgaande jaren, lijkt voorbij te zijn. Van diverse soorten is het zaad op en zal de komende jaren schaarste aanwezig blijven. De aandacht voor groen is en blijft aanwezig. Mede door de corona heeft de consument ontdekt dat planten uitstekend online te kopen zijn.

Meer weten?

Het tuinbouwteam van ABAB Accountants en Adviseurs volgt de ontwikkelingen in de sector op de voet en adviseert ondernemers proactief. Ook kunnen we voor diverse productgroepen benchmarken.
Wilt u meer weten of sparren over de ontwikkelingen in de sector en de gevolgen voor uw bedrijf(svoering) of over de mogelijkheden van benchmarken? Neem dan contact op met René Boots, senior bedrijfsadviseur tuinbouw, via telefoonnummer 06-10 94 40 40 of stuur hem een e-mail.

Wilt u meer weten over de cijfers in de tuinbouwsector? Onze specialist helpt u graag verder!

E-mail René
Portretfoto van René Boots
Senior agrarisch bedrijfsadviseur
Bel
077-3217734
Volg ABAB op Facebook

Volg ABAB op Facebook

Blijf op de hoogte van het laatste nieuws via onze Facebookpagina
Volg ons nu