Compensatie voor oneerlijke box 3-heffing: zo zit het

25 mei 2022
Artikel

Onlangs maakte de staatssecretaris van Financiën de plannen bekend om rechtsherstel te bieden aan mensen die te veel spaarbelasting hebben betaald in box 3. Dit is de laatste stand van zaken.

Portretfoto van Mike Los
Neem contact op met:
Mike Los Manager Belastingadvies
spaarvarken

Uitspraak: belastingheffing in box 3 kan niet door de beugel

De Hoge Raad heeft in zijn Kerstarrest van 24 december 2021 geoordeeld dat het Nederlandse systeem van belastingheffing in box 3 – voor de jaren vanaf 2017 – ‘niet door de beugel kan’. De overheid moet hiervoor rechtsherstel bieden.

Mogelijkheden voor rechtsherstel

Marnix van Rij, de staatssecretaris van Financiën, heeft onlangs aangegeven welke oplossingsrichtingen hij ziet. In een aantal doorrekeningen laat hij zien welke mogelijkheden er zijn voor rechtsherstel (voor de jaren vanaf 2017) én welke gevolgen dit heeft voor de staatskas. Van Rij heeft zijn voorkeuren aan de Tweede Kamer voorgelegd. Ook blikt hij vooruit op een nieuw stelsel van belastingheffing in box 3 vanaf 2025.

Rechtsherstel: heffing over het werkelijk rendement

Volgens de uitspraak moet de overheid voor 2017 tot en met 2022 rechtsherstel bieden door een heffing over het werkelijk rendement. Voor 2023 en 2024 stelt Van Rij tijdelijke wetgeving voor, die aansluit bij de gekozen oplossing voor rechtsherstel in de jaren daarvoor.

Forfaitaire spaarvariant 
De staatssecretaris heeft twee varianten benoemd die zijn voorkeur genieten. De eerste variant is een forfaitaire spaarvariant. Hierbij worden drie categorieën vermogen onderscheiden: spaargeld, schulden en overige bezittingen. Deze categorieën worden in hun werkelijke verhoudingen tegen een jaarlijks – naar de ontwikkeling van het werkelijk rendement - aan te passen forfaitair rendement belast.

Verschillende vermogenscategorieën
De tweede variant is qua uitwerking gelijk aan de eerste. Het verschil zit in het aantal vermogenscategorieën. Hierbij wordt uitgegaan van negen categorieën: spaargelden, effecten, contant geld en vorderingen, onroerende zaken, niet-vrijgesteld deel kapitaalverzekeringen, rechten op periodieke uitkeringen, netto-lijfrente en netto-pensioen, overige bezittingen en schulden. Deze variant is bewerkelijker in de uitvoering, maar sluit wel beter aan bij het werkelijk behaalde rendement.

Nieuwe belastingheffing in box 3 vanaf 2025

Van Rij heeft ook zijn visie gegeven over de mogelijke invulling van de belastingheffing in box 3 vanaf 2025. Hij kiest voor dit jaar, omdat de Belastingdienst de IT-systemen niet eerder aan kan passen aan de nieuwe wetgeving.

Van Rij stelt voor om belasting te heffen over het werkelijk rendement met een vermogensaanwasbelasting. Bij een vermogensaanwasbelasting worden de feitelijke inkomsten uit vermogen, zoals rente, huur, pacht en dividend, onder aftrek van de kosten belast. Daarnaast wordt ook jaarlijks de waardeontwikkeling van het vermogen belast, ongeacht of deze gerealiseerd is of niet. Dit kan zowel positief als negatief uitpakken.

Voor de waardeontwikkeling van onroerende zaken wordt een tijdelijke forfaitaire regeling gemaakt. De op dit moment gebruikte WOZ-waarde wordt te laat bekend gemaakt om tijdig de jaarlijkse waardeontwikkeling te kunnen bepalen. De bedoeling is om ook bij onroerende zaken zo spoedig mogelijk over te gaan op belastingheffing over de daadwerkelijke waardeontwikkeling in een belastingjaar.

Lopende procedure Hoge Raad

Wie geen of niet op tijd bezwaar heeft gemaakt tegen zijn box 3-belasting krijgt vooralsnog geen compensatie, zo maakte Van Rij onlangs in een Kamerdebat bekend. Hij gaf aan dat de regering pas met een standpunt hierover komt nadat de Hoge Raad zich hierover heeft uitgesproken. Het oordeel van de Hoge Raad is onlangs geveld: de bal ligt daardoor (weer) bij de politiek. Meer hierover leest u in ons artikel 'Geen tijdig bezwaar tegen spaarbelasting? Dan geen compensatie'.

Meer weten?

Heeft u in de jaren vanaf 2017 inkomstenbelasting betaald in box 3 en twijfelt u of uw situatie voor rechtsherstel in aanmerking komt? Onze belastingadviseurs helpen en adviseren u graag. Neem voor meer informatie contact op met Mike Los, manager belastingadvies, via e-mail.

Wilt u meer weten over compensatie voor box3-heffing? Onze specialist helpt u graag verder!

E-mail Mike
Aanmelden nieuwsbrief

Aanmelden nieuwsbrief

Altijd op de hoogte van het laatste nieuws
Meld u direct aan